Güncel Finans ve Haberler

Çek Senet Alırken Nelere Dikkat Etmeliyiz?

Günlük hayatta ticaret ile uğraşanların sürekli olarak çek ve senet ile iş yapmaktadır. Ancak son zamanlarda ödenmeyen çekler yüzünden kişiler oldukça mağdur olmaktadırlar. Bu yazımızda çek alırken nelere dikkat etmeliyiz sorusuna cevap arayacağız.

Çek Nedir?

Türk Ticaret Kanununa göre kıymetli evrak olarak geçerli olan ve bankalar için para yerine geçecek olan ödeme şeklidir. Çek’in geçerli olması için mutlaka üzerinde “ÇEK” kelimesi yazılı olması gerekmektedir. Hangi dilde yazılı olursa olsun, Türkçe çevirisinin anlamı çek ise o değerli kağıt çek olarak işlem görür.

Çek Üzerinde Kimler Bulunmalıdır?

  • Keşideci: Çeki düzenleyen kişinin tüm kimlik bilgileri gerekli.
  • Muhatap: Çeki ödeyecek olan bankanın tüm bilgileri olmak zorunda (Muhatap)
  • Hamil Çek üzerinde yazan parayı alacak olan kişinin kimlik bilgileri gereklidir. ( Hamil )
  • Cironta Eğer ticari bir senet ise, kıymetli evrak olan çekin el değiştirmesi neticesinde senedin arkasının imzalanması ile “ Cironta ” işleminin olup olmamasıdır. çekin arkasında ciro eden ne kadar çok kişi var ise çekin ödenmesi o kadar garantidir . Çekin ödenmemesi halinde bu çeki ciro edenlerden paranızı tahsil edebilirsiniz.
  • Avalist: Çek veren kimsenin imza karşılığında vermiş olduğu kişisel teminata avalist yada Aval denir.

Çek Alırken Nelere Dikkat Etmek Zorundayız?

  • Öncelikle ödeme yerinin belirlenmesi gerekmektedir
  • Çeki yazan ve çeki çeken kişinin(bu kişilere keşidenin denir) imzası olmak zorundadır.
  • Çeki veren hesap sahibinin TC Kimlik Numarası mutlaka çek üzerinde yazmalıdır. Ayrıca mutlak suretle bu TC numarasının çeki aldığınız kişinin kimliği ile teyit etmeyi unutmayın.
  • Üzerinde mutlak suretle hangi dilde yazılırsa yazılsın çek kelimesinin yazılı olması zorunludur.
  • Düzenlenme tarihi olmak zorundadır.

Çek’de Geçerli Olmayan Maddeler Nelerdir?

Çeke kesinlikle faiz şartı konulamaz. Çek üzerine faiz maddesi yazsanız bile geçerli kabul edilmez. Ayrıca çek rehin cirosu ile verilemez. Çeki veren kişinin ölmesi halinde çekin geçerliliği kaybolmaz. Varislerinden talep edebilirsiniz.

Çek Başkasına Verilir mi?

Elinizde bulunan çeki arkasına imza atmanız halinde 2. Hatta 3. Kişilere devredebilirsiniz. Ancak çekin üzerinde yazılı olan tutar bölünemez. Örnekle açıklarsak 10 bin TL yazılı olan çekin arkasına imza atarak 5 Bin TL si şu kişiye ödenebilir şeklinde ciro edemezsiniz.

Elden Çek Teslim Alırken Nelere Dikkat Etmeliyiz?

Çek üzerindeki para tutarının hem yazı ile hem rakam ile yazılı olmasına dikkat etmeliyiz. Yazı ile yazılan tutar ile rakam ile yazılı olan tutar arasında fark var ise yazı ile yazılan tutar doğru kabul edilir. Çek verirken mutlak suretle hem rakam ile yazılan tutarın hem de yazı ile yazılan tutarın başlangıç ve bitiş noktalarına herhangi bir işaret koymayı unutmayın. Buradaki amaç çek üzerinde yazılı olan tutarın değiştirilmemesi amaçlanmaktadır.

Çek alırken dikkat etmemiz gereken diğer bir nokta ise çeki veren kişinin imzasının doğru olup olmadığıdır. Çeki veren firma yetkilisinin noterde düzenlemiş olduğu imza sirkülerinden teyit etmek sizin lehinize olduğunu unutmayalım. Hem çek üzerine hem de başka bir yere birkaç imza attırarak kişinin doğru imzasını kullanıp kullanmadığını teyit edebilirsiniz. Eğer çeki veren kişi sahte imza atarsa bu imza benim değil diyerek çekin iptalini isteyebilir. Çek alırken mutlaka karşınızda kişinin imza atmasını isteyin.

Senet imzalandıktan sonra fotokopi çektirmek bahanesi ile sizden talep edilir ise bunu kabul etmeyiniz. Birçok dolandırıcılık olayında kişi fotokopi çekme bahanesi ile çeki alarak sizin haberiniz olmadan sahte imzalı olan çek ile değiştirmek sureti ile sizi dolandırabilir.

Teminat Çeki Nedir?

Adı üzerinde bir mal yada ürün satın aldığınızda garanti için verilen teminat çekidir. Genelde araç kiralama şirketleri bu yolu kullanmaktadır. Araç kiralama şirketi kendini garantiye almak için size çek imzalatabilir. Bu çekleri imzalarken mutlaka teminat ibaresinin olmasına dikkat etmeliyiz.

Çekte Ödemeyi Nasıl Alırız?

Çekin vadesi geldi ise çek üzerinde yazılı olan banka şubesine giderek çekimizi bozdurabiliriz. Çeki 3 farklı şubeye ibraz edebiliriz. Yani ilk olarak muhatabı olan banka şubesine, ikinci olarak aynı bankanın başka şubesine ya da takas odasına çeki verebiliriz.

Çek üzerinde kimlerin cirosu var ise hepsinden bu borcu ödemesi istenilebilir. Eğer bankada bulunan çek üzerinde yazılı tutar kişinin hesabından yeterli olarak karşılanamıyor ise kişinin ne kadar parası var ise o kadarı ödenir.

Karşılıksız Çek Nedir?

Bankaya çeki tahsil etmek için gittiğinizde, kişinin hesabında çek karşılığı kadar nakit para bulunmuyor ise bu çeke karşılıksız çek denir. Bankaya gittiğinizde paranızı tahsil edemiyorsanız ve banka bu çeki ödemiyor ise bankanın mutlaka çek üzerine “ödenmemiştir ya da karşılıksızdır” yazmak zorundadır. Eğer çek karşılıksız çıktı ise banka alacaklıya tutarın yüzde 10 unu ödemek zorundadır.

Karşılıksız Çek Veren Kişinin Cezası Nedir?

Eğer çekiniz karşılıksız çıktı ise alacaklının talebi üzerine Cumhuriyet savcılığı tarafından borçluya çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı konulur. Borçlu eper bu karara rağmen çek yazmaya devam ederse 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası ile karşılaşacaktır.

Çeki Karşılıksız Çıkan Kişi Ne Yapmalıdır?

Çeki karşılıksız çıkan kişi savcılığın kararının ardından elindeki tüm çekleri bankaya iade etmek zorundadır. Eğer kişi çek karşılığında olan borcunu yasal faizi ile birlikte ödemesi halinde çek yazma yasağı savcılık tarafından tekrar kaldırılır. Çek yasağı 10 yıl içerisinde kalkacaktır. Yani kişi karşılıksız çekler yüzünden kara listeye alındı ise ve savcılıktan ceza alsa bile 10 yıl sonra çek yazma yasağı kalkar ve tekrar çek yazmaya devam edebilir.

Çek Karşılıksız Çıktı. Ne Yapmalım?

5941 sayılı çek kanununa göre banka 1200 TL ye kadar ödeme yapar. Borç 1200 TL den fazla ise en fazla 1200 TL, Eğer 1200 TL nin altında ise borcun tamamını ödemek zorundadır.

Öncelikle çekin ödenmediğine dair Protesto diye adlandırılan belgeyi çekmeniz gereklidir. Ayrıca çekin üzerine mutabı olan bankanın karşılıksızdır ibaresini vurması gerekmektedir. Takas odasına ise çekin vaktinde verildiğini ancak ödenmediğini gösterir belge sunulmalıdır. Daha sonra Cumhuriyet savcılığına ardından ise icra dairesine çekin taksili için başvurabilirsiniz. Çekin ödeme gününden itibaren yasal faizi ile talep edebilirsiniz.

BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ